درمان آب آوردن زانو (افیوژن زانو) ناشی از افزایش سن، چاقی، ورزش و …

درمان آب آوردن زانو

التهاب زانو یا ورم زانو زمانی رخ می‌دهد که مایعات اضافی در مفصل زانو یا اطراف آن جمع شود. افیوژن زانو با انواع مختلف آرتروز (التهاب مفصل)، عفونت‌ها و آسیب‌ها همراه است. آرتروز، آسیب به رباط‌های زانو و یا علت عفونت، واکنش طبیعی بدن این است که زانو را با یک مایع محافظتی احاطه می‌کند. نوع مایعی که در اطراف زانو تجمع می‌یابد بستگی به بیماری زمینه‌ای دارد.

بهترین راه تشخیص علت آب آوردن زانو و درمان آن

به منظور تعیین علت التهاب، پزشک ممکن است به نمونه‌ای از مایع برای آزمایش از نظر عفونت، بیماری یا آسیب نیاز داشته باشد. هنگامی که پزشک شما عامل اصلی زانوی ملتهب شما را تعیین کرد، می‌تواند درمان مناسب را آغاز کند. درمان مایع تجمع یافته در زانو به علت اصلی التهاب بستگی دارد. استراحت، یخ و مسکن‌هایی مانند داروهای ضد التهابی غیر استروئیدی در اغلب موارد درمان اولیه محسوب می‌شوند. خارج کردن مقداری از مایع نیز کمک می‌کند تا درد و سفتی ناشی از التهاب را کاهش دهد. از تزریق مفصلی نیز می‌توان به عنوان بخشی از فرایند درمان برای مفاصلی با التهابات بزرگ استفاده کرد.

علت آب آوردن زانو


علت آب آوردن زانو

انواع مختلفی از مشکلات، از آسیبهای ترومایی تا بیماری‌ها و سایر شرایط، می‌توانند باعث ایجاد التهاب در زانو شوند.

آسیب‌ها

آسیب به هر بخشی از زانوی شما می‌تواند باعث تجمع بیش از حد مایع مفصلی شود. صدماتی که می‌تواند باعث تجمع مایع در داخل و اطراف مفصل زانو شوند عبارتند از:

  • رباط پاره شده، به ویژه رباط صلیبی قدامی (ACL)
  • پارگی غضروف (مینیسک)
  • تحریک ناشی از استفاده بیش از حد
  • استخوان‌های شکسته.

امراض و بیماری‌ها

بیماری‌ها و امراض زمینه‌ای که می‌توانند باعث تجمع مایع در داخل و اطراف مفصل زانو شوند، عبارتند از:

  • آرتروز: آرتروز می‌تواند پس از آسیب و یا اغلب همراه با فرسودگی مفاصل در نتیجه‌ی بالا رفتن سن رخ می‌دهد. آرتروز باعث تخریب غضروف می‌شود، همان غضروفی که در بین نقاط انتهایی استخوان‌ها قرار دارد. به غیر از التهاب ممکن است سبب ایجاد درد در مفاصل شود. آرتروز بیشتر در افراد دارای اضافه وزن یا افراد چاق رخ می‌دهد زیرا بدن وزن بیشتری بر مفصل زانو اعمال می‌کند.
  • روماتیسم مفصلی: روماتیسم مفصلی یک آرتروز التهابی است که منجر به تخریب مفصلی پیش رونده و مفاصل دردناک، سفت و ملتهب می‌شود. این نوع بیماری می تواند در بزرگسالان و کودکان رخ دهد.
  • عفونت: آرتروز عفونی یا سینوویت ممکن است به علت عفونت باکتریایی، ویروسی یا قارچی، و معمولا از طریق جریان خون از قسمت دیگری از بدن مانند پوست، بینی، گلو، گوش و یک زخم موجود اتفاق بیافتد. علل رایج باکتریایی آرتروز عفونی عبارتند از Neisseria gonorrhoeae و Staphylococcus aureus.
  • نقرس: همراه با نقرس، اسید اوریک - که یک ماده شیمیایی طبیعی در بدن است – کریستال‌هایی را تشکیل می‌دهد که در مفاصل رسوب می‌شوند و باعث التهاب و درد می‌شوند. نقرس باعث ایجاد درد و التهاب مفصلی می‌شود که بسیار دردناک است. ممکن است بیش از یک مفصل به نقرس مبتلا شود.
  • نقرس کاذب (سودوگوت): نقرس کاذب بازنمودی از بیماری رسوب پیروفسفات کلسیم است. این وضعیت به عنوان نوعی از آرتروز ناشی از رسوب کلسیم پیروفسفات در داخل و اطراف مفاصل روی می‌دهد. اصطلاح سودوگوت به معنی نقرس کاذب است، زیرا از نظر علائم به نقرس شباهت دارد. گاهی اوقات با نقرس همزمان می‌شود. و اغلب مترادف با تمام بیماری‌های رسوب پیروفسفات کلسیم است.
  • آرتروز پسوریاتیک: آرتروز پسوریاتیک یک بیماری التهاب مفصلی است که با پسوریازیس که یک مرض پوستی است مرتبط می‌باشد. حدودا 5 تا 23 درصد افراد مبتلا به پسوریازیس، به آرتروز پسوریاتیک نیز مبتلا خواهند شد.
  • کیستها: تومورها و کیست‌ها در داخل و اطراف زانو ممکن است باعث آب آوردن زانو شوند.
  • تومورها: آسیب‌های زانو می‌تواند باعث ایجاد مفاصل دردناک، ملتهب و همچنین سفتی شود. گاهی‌اوقات عضلات، تاندون‌ها و رباط‌ها در اطراف مفصل پاره یا مصدوم می‌شوند. همچنین، مفاصل دردناک و ملتهب ممکن است به واسطه بورسیتیس، التهاب تندون، دررفتگی‌ها، فشار، پیچ‌خوردگی یا حتی شکستگی ایجاد شود.

علائم افیوژن زانو


علائم افیوژن زانو

علائم و نشانه‌های آب در زانو بستگی به علت افزایش تجمع مایع در مفصل زانو دارد. این علائم ممکن است شامل موارد زیر باشد:

در وضعیت آرتروز درد زمانی اتفاق می‌افتد که زانوها تحمل کننده وزن باشند. درد معمولا با استراحت کم می‌شود.

یک زانو ممکن است بزرگتر از زانویی دیگر باشد. تورم در اطراف قسمت‌های استخوانی زانوی شما زمانی به چشم خواهد آمد که با زانوی دیگر شما مقایسه شود.

هنگامی که مفصل زانوی شما حاوی مایع بیش از حد باشد، محدوده حرکتی شما محدود می‌شود. به عبارت دیگر شما نمی‌توانید زانوی خود را تا آنجا که می‌توانید خم یا صاف کنید.

اگر به زانوی خود آسیب زده باشید، ممکن است متوجه کبودی در قسمت جلو، طرفین و یا پشت زانو شوید. تحمل وزن در مفصل زانو ممکن است غیرممکن شود و درد غیرقابل تحمل می‌شود

عوامل خطرساز


عوامل خطرساز آب آوردن زانو

  • سن. با بالا رفتن سن، احتمال اینکه که یک زانوی ملتهب در ارتباط با آرتروز داشته باشید بالا می‌رود.
  • ورزش. در صورت داشتن آرتروز یا انجام ورزش‌های پرخطر که شامل حرکت‌های سریع زانو می‌شوند - یعنی فوتبال یا تنیس - به این معنی است که بیشتر احتمال دارد زانوی شما آب بیاورد.
  • چاقی. اگر شما اضافه وزن دارید یا چاق هستید، بدن شما هنگامی که راه می‌رود، وزن بیشتری را بر مفصل زانو قرار می‌دهد.

این باعث ایجاد فرسودگی بیشتر در مفصل زانو می‌شود. با گذشت زمان، بدن شما بیش از حد مایع مفصلی تولید خواهد کرد.

عوارض


عوارض آب آوردن زانو

عوارض یک زانوی ملتهب می‌تواند شامل موارد زیر باشد:

  • از دست دادن عضلات. وجود مایع در زانو می‌تواند به عملکرد عضلات شما آسیب برساند و باعث می‌شود که عضلات ران ضعیف شده و تحلیل بروند.
  • کیسه پرشده از مایع (کیست بیکر). تجمع مایع در زانوی شما ممکن است منجر به تشکیل یک کیست بیکر در پشت زانوی شما شود. کیست بیکر ملتهب ممکن است دردناک باشد، اما معمولا با کمپرس و گذاشتن یخ بهبود می‌یابد. اگر التهاب شديد باشد، ممکن است لازم باشد که مايع را از آن خارج سازید (آسپيراسيون کيست)

چه زمانی برای دیدن دکتر برویم


مشاوره پزشکی در صورت آب آوردن زانو

چه زمانی به دنبال مشاوره پزشکی باشیم: داشتن آب در زانو به علت یک بیماری زمینه‌ای، به معنای محدود کردن تحرک و یا کاهش کیفیت زندگی شما نیست. بلافاصله به دکتر مراجعه کنید اگر:

  • زانوی شما آسیب دیده است
  • اقدامات خودمراقبتی یا داروهای تجویزی درد و التهاب را از بین نمی‌برند.
  • یک زانوی شما قرمز می‌شود و در مقایسه با زانوی دیگر شما بسیار گرم است

تشخیص


تشخیص آب آوردن زانو

پزشک شما ممکن است با یک تاریخچه مفصل و معاینه فیزیکی شروع کند. پس از آن شما به احتمال زیاد به آزمایشاتی نیاز خواهید داشت تا آن مشکل اساسی را که موجب التهاب زانوی شما شده است را تعیین کنید.

آزمایشات آزمایشگاهی در آب آوردن زانو

آزمایشات خون

آزمایشات خون ممکن است طبق معاینه بالینی انجام شوند. آزمایش‌های خون ممکن است نشان دهنده‌ی آرتروز التهابی باشند. هایپراوریسمی ممکن است نشانگر نقرس باشد. لوکوسیت‌ها، میزان رسوب گذاری اریتروسیت‌ها و احتمالا سطح پروتئین واکنش پذیر C ممکن است در فرایند عفونت افزایش یابد.

آسپیراسیون مفصل

این روش به نام آرتروسنتز نیز خوانده می‌شود، که شامل خروج مایع از داخل زانو برای تجزیه و تحلیل از نظر تعداد سلول، کشت برای باکتری و بررسی برای کریستال‌ها، از قبیل اسید اوریک و یا کریستال‌های دی‌هیدرات کلسیم پیروفسفات موجود در نقرس یا نقرس کاذب می‌شود.

آزمایشات تصویربرداری

آزمایشات تصویربرداری می‌تواند نشان دهد که محل مشکل کجاست. گزینه‌های مورد نظر عبارتند از:

  • اشعه ایکس. عکسبرداری اشعه ایکس می‌تواند از استخوان‌های شکسته یا دررفته صرف نظر کند و به شما بگوید که آرتروز دارید یا خیر.
  • سونوگرافی. این تست می‌تواند آرتروز یا اختلالاتی که بر تاندون‌ها یا رباط‌‌ها اثر می‌گذارد را بررسی کند.
  • MRI. این آزمایش می‌تواند آسیب‌های تاندون، رباط و بافت نرم را که در اشعه‌های ایکس دیده نمی‌شود را شناسایی کند.
  • مطالعات رادیوگرافی: این مطالعات به پزشک امکان دیدن داخل زانو را می‌دهد که در تعیین اینکه آیا تجمع مایع در زانو وجود دارد و علت تجمع مایع کمک می‌کند.

آسپیراسیون مفصل (آرتروسنتز)

دکتر شما مایع را از داخل زانوی شما خارج می‌کند تا از لحاظ حضور موارد زیر مطمئن گردد:

  • خون، که ممکن است ناشی از آسیب یا اختلالات خونریزی باشد
  • باکتری‌ها، که ممکن است باعث عفونت شوند
  • کریستال‌های معمول در نقرس یا نقرس کاذب

درمان ورم و التهاب زانو


درمان ورم و التهاب زانو

فرایند درمان می‌تواند بسته به علت زانوی التهاب‌دار، شدت آن و سابقه پزشکی شما متغیر باشد.

استراحت

استراحت جهت درمان ورم زانو

بسیار زیاد استراحت کنید و از فعالیت‌های مستلزم حمل وزن‌های سنگین جلوگیری کنید تا التهاب کم شود.

یخ و بالا بردن پاها

یخ و بالا بردن پاها جهت کنترل درد زانو

درمان سرد برای کنترل درد و التهاب استفاده می‌شود. این روش را می‌توان با استفاده از گذاشتن یخ در قسمت آسیب دیده به مدت ۱۰ الی ۲۰ دقیقه حداقل سه بار در روز انجام داد. همچنین لازم است که زانو را تا سطح قلب بالا برد، برای انجام اینکار می‌توان از بالش استفاده کرد.

دارو درمانی

دارو درمانی جهت آب آوردن زانو

 برخی از داروهای مورد استفاده برای درمان آب آوردن زانو یا افیوژن زانو عبارتند از:

  • داروهای مسکن درد: داروهای ضد درد مثل ایبوپروفن و غیره را می‌توان برای کنترل درد و التهاب استفاده کرد.
  • آنتیبیوتیکها: در صورتی که عفونت موجب تجمع مایع شده است، پزشک آنتی‌بیوتیک‌های مناسب را برای درمان عفونت تجویز خواهد کرد.
  • کورتیکواستروئیدها: داروهایی مانند پردنیزون می‌تواند برای تسکین درد کوتاه مدت استفاده شود.

فیزیوتراپی

فیزیوتراپی در درمان آب آوردن زانو

درمان فیزیکی نیز می‌تواند نقش مهمی در درمان افیوژن داشته باشد. در ابتدا درمانگر فیزیکی به دنبال کشف علت ریشه‌ای افیوژن است. این تشخیص کمک می‌کند تا درمانگر روش تمرین را به گونه‌ای تنظیم کند که به کاهش مایع اضافی در منطقه مورد آسیب کمک کند. دو روش عالی برای کاهش:

  • مایع بیش از حد در قسمتی از بدن از طریق انقباض عضله
  • تحرک بیش از حد.

مگر این که تشخیص نیاز به بی‌حرکتی داشته باشد، تحرک کنترل شده می‌تواند مایع را به خارج از منطقه آسیب دیده "براند" یا "پمپاژ" کند. عضلات موجود در ناحیه آسیب دیده منقبض می‌شوند تا مفاصل را حرکت دهند و مایع به سمت اندام‌های داخلی حرکت می‌کند. عروق دارای دریچه‌های یک طرفه هستند که به سمت اندام‌ها باز می‌شوند و انقباض عضله باعث "پمپاژ" مایع در این جهت می‌شود. برای دستیابی به بهترین نتیجه ممکن، چندین استراتژی کلی عمومی در طول درمان فیزیکی استفاده می‌شود.

اولتراسوند

در این روش از امواج صوتی که بالاتر از محدوده قابل ادراک برای گرم شدن بافت عمیق هستند، استفاده می‌شود. همچنین جریان خون را تحریک می‌کند و باعث کاهش افیوژن زانو می‌شود.

تحریک الکتریکی

این روش، ارتباطات عصبی و انقباض عضله را در زانو و اطراف آن تنظیم می‌کند. همانند تکنیک‌های فوق، این روش نیز برای گردش خون مفید است.

کشش

این روش برای کاهش اثرات جاذبه بر روی زانو است. با کشیدن استخوان‌ها به آرامی و به دور از یکدیگر، هدف اصلی ما کاهش درد زانو به علت افیوژن است.

ورزش

ورزش جهت درمان التهاب زانو

بهترین تمرینات برای زانوی ملتهب به علت التهاب بستگی دارد، بنابراین اگر از علت التهاب مطمئن نیستید، با پزشک خود مشورت کنید. به طور کلی تمرینات زانو باید بر بهبود عملکرد مفصل تمرکز کنند بدون اینکه باعث ایجاد التهاب بیشتر شوند. برخی از تمرینات ممکن است شامل موارد زیر باشد:

  • شنا و دوچرخه‌سواری با اثر کم بر قلب
  • تمرینات مقاومتی در استخر و صندلی با وزن کم یا بدون وزن
  • تمرینات کششی همسترینگ، گوساله، و چهارگوشه برای افزایش دامنه حرکت

اگر درد را در هر یک از این تمرین‌ها تجربه کردید، برای تشخیص درست و توصیه‌های لازم برای تمرین مناسب برای وضعیت خود، با پزشک یا فیزیوتراپیست خود مشورت کنید.

رویه‌های جراحی

رویه‌های جراحی جهت درمان آب آوردن زانو

درمان علت اصلی التهاب زانو ممکن است نیازمند این موارد باشد:

  • آرتروسنتز. خارج‌سازی مایع از زانو می‌تواند به کاهش فشار بر مفصل کمک کند. پس از خارج سازی مایع مفصلی، پزشک شما ممکن است کورتیکواستروئید را به مفصل تزریق کند تا التهاب را درمان کند.
  • آرتروسکوپی. یک لوله روشن (آرتروسکوپ) از طریق یک برش کوچک به مفصل زانوی شما وارد می‌شود. ابزارهای متصل به آرتروسکوپ می‌توانند بافت شل را برداشته یا آسیب موجود در زانوی شما را ترمیم کنند.
  • جایگزینی مفصل. اگر حمل وزن بر مفصل زانوی شما غیرقابل تحمل باشد، ممکن است نیاز به جراحی جایگزینی زانو داشته باشید.

پیشگیری


آب زانو به طور معمول به علت یک بیماری مزمن یا آسیب ترومایی است. برای جلوگیری از آب آوردن زانو، با پزشک خود و دیگر اعضای تیم مراقبت‌های بهداشتی خود مشورت کنید تا آسیب یا آسیب‌های ناشی از آن را بتوانید کنترل کنید. اجتناب از تروما همیشه امکان پذیر نیست، اما شما می‌توانید اقدامات ایمنی را انجام دهید - از جمله پوشیدن یک نگهدارنده که دکتر یا متخصص فیزیوتراپیست شما برای محافظت از مفصل زانو در طی فعالیت فیزیکی تجویز می‌کند.

برای جلوگیری از آب آوردن زانو:

  • به طور منظم به دکتر خود مراجعه کنید. اگر وضعیت بیماری مزمن مانند آرتروز، روماتیسم مفصلی یا نقرس دارید، به طور منظم به پزشک خود مراجعه کنید.
  • از دستورالعمل‌های دکتر خود پیروی کنید. داروهای تجویز شده توسط پزشک شما برای درمان بیماری یا بیماری زمینه‌ای که باعث تجمع آب در زانو می‌شود را مصرف کنید. اگر پزشک شما، فیزیوتراپیست یا مربی ورزشی شما توصیه می‌کند که به علت آسیب قبلی، یک نگهدارنده زانو بپوشید، حتما این کار را انجام دهید.
  • با زانوهایتان مهربان باشید. اگر چاق هستید و چاق دارید و اضافه وزن دارید و تصمیم دارید یک برنامه ورزشی هوازی را به عنوان بخشی از یک برنامه کاهش وزن شروع کنید، از فرسایش بیش از حد زانوهایتان خودداری کنید. نوعی از فعالیت ایروبیک را انتخاب کنید که فشار مداوم وزن را روی مفاصل زانو قرار نمی‌دهد، مانند ایروبیک آبی و شنا.